第六冊  252頁

在︽往事百語︾裡有所謂﹁一半一半﹂的哲
學。
宇宙間,白天一半,夜晚一半;太陽和月亮
也都各占有一半的時間;春夏秋冬也是把無
盡的時間分成四分之一、二分之一,各得其
所。

世界也是﹁一半一半﹂,東半球一半,西半
球一半;海洋一半,陸地一半;高山一半,
平地一半;植物、動物也都各占有一半的地
盤。社會也是﹁一半一半﹂的社會,光明善
美只擁有了一半的社會,黑暗醜陋也占去一
半的社會;男人一半,女人也是一半;善的
一半,惡的也是一半;是的一半,非的也是
一半;即使是佛也只能擁有一半的世界,
另一半為魔所有。

自古以來,人要想圓滿這個世界,要想統一
這個世界,在﹁一半一半﹂的理論裡,何其
難哉!
同樣的父母,生下來的兒女也會有好的一
半,壞的一半;同樣的種子,撒在田地裡,
開花結果的一半,扁癟枯死的也有一半。

過去說:話說天下大事,分久必合,合久必
分;因為在時間的長河裡,分合必然也是一
半一半。各種主義,有所謂自由民主主義,
也有極權統治的主義,都是﹁一半一半﹂。

這個一半要想統治另外的一個一半,這不是
不可能,但是就如丈夫要想統治太太,太太
也想要統治丈夫。雖是夫妻,要想絕對的統
治對方 ,這也不是易事。有權力的人統治一
般平民,一般平民推倒統治階級的人,你可
以壓迫我,我也可以推翻你,因為我們本來
就是﹁一半一半。﹂

﹁水能載舟也能覆舟﹂;水能把火熄滅,
火也能把水蒸發,彼此彼此,互不相讓,
因為都是﹁一半一半﹂的原理。所以,聰明
的人鄙視愚笨的人,愚笨的人吃定聰明的
人,各有所長,各有所短。

人間能夠把﹁一半一半﹂的關係擺平,給予
正常化,這個世界還能共存;假如一定我要
打倒你,你要打倒我,那就紛爭擾攘,各有
所損。我們最好的是,用好的一半、善的一
半,去影響壞的一半、惡的一半。影響多
少,不要寄予太大希望,任何人只要能接受
好的一半,在壞的一半裡自然減少。接受好
的,包容壞的,才能擁有全面的人生。


《人間福報》二○○一年九月二十五日


ในจักรวาลนี้  มีครึ่งหนึ่งเป็นกลางวัน  ครึ่งหนึ่ง
เป็นกลางคืน ดวงอาทิตย์และพระจันทร์ต่าง
ครองเวลากันคนละครึ่ง ในหนึ่งปีแบ่งออกเป็น
๔ ฤดูกาล  หรือ ๒ ฤดูกาล

โลกใบนี้ก็เป็นครึ่งหนึ่งครึ่งหนึ่ง  ครึ่งซีกโลก
ตะวันออก และครึ่งซีกโลกตะวันตก  ครึ่งหนึ่ง
เป็นมหาสมุทร ครึ่งหนึ่งเป็นแผ่นดิน ครึ่งหนึ่งเป็น
ขุนเขา ครึ่งหนึ่งเป็นที่ราบ สัตว์ต้นไม้ต่างก็
ครอบครองดินแดนครึ่งหนึ่งของตน ในสังคม
ก็เป็นครึ่งหนึ่งครึ่งหนึ่ง ครึ่งหนึ่งเป็นสังคมของ
ความดีความสว่าง อีกครึ่งหนึ่งเป็นสังคมของ
ความมืดความอัปลักษณ์  เป็นชายครึ่งหนึ่ง
หญิงครึ่งหนึ่ง ความดีครึ่งหนึ่ง ความชั่วอีกครึ่ง
หนึ่ง ถูกครึ่งหนึ่ง ผิดครึ่งหนึ่ง แม้แต่พระพุทธะยัง ครอบครองโลกได้เพียงครึ่งเดียว 

อีกครึ่งเป็นของมาร นับแต่โบราณมา มนุษย์คิด
อยากจะสร้างความสมบูรณ์แก่โลก คิดจะยึด
ครองโลกใบนี้  แต่ภายใต้กฏของครึ่งหนึ่งครึ่ง
หนึ่งนี้ จึงเป็นไปได้ยาก เช่นเดียวกับพ่อแม่ที่มี
บุตรหญิงชายก็ต้องมีดีครึ่งหนึ่ง มีเลวครึ่งหนึ่ง   เมล็ดพันธ์ที่หว่านลงบนที่นาก็เช่นกัน จะมี
ครึ่งหนึ่งที่ผลิดอกออกผล  และอีกครึ่งหนึ่งเป็น
เม็ดลีบตาย มีคำพูดประโยคหนึ่งกล่าวว่า  
เรื่องราวบนโลกใบนี้ เมื่อจากกันนานย่อม
กลับมาพบกัน เมื่อพบกันนานย่อมต้อง
จากกัน เพราะในห้วงแห่งกาลเวลา การพบ 
และจากต่างมีกันครึ่งหนึ่งครึ่งหนึ่ง
 

ระบอบการปกครองต่างๆ  ไม่ว่าจะเป็น
ประชาธิปไตย เผด็จการอำนาจ ต่างก็มีกัน
ครึ่งหนึ่งครึ่งหนึ่ง ครึ่งหนึ่งอันนี้คิดจะปกครอง
ส่วนของอีกครึ่งหนึ่ง มันเป็นไปไม่ได้ ก็เหมือน
กับสามีคิดจะปกครองภรรยา   ภรรยาก็คิดจะ
ปกครองสามี แม้ว่าจะเป็นสามีภรรยา  แต่คิดจะ
ปกครองอีกฝ่ายอย่างสิ้นเชิงนั้น ไม่ใช่เรื่องง่าย  
ผู้มีอำนาจปกครองชาวบ้าน  ชาวบ้านโค่นล้ม
ผู้ปกครอง คุณกดขี่ฉันได้  ฉันก็โค่นล้มคุณได้
เช่นกัน เพราะเราต่างก็มีสิทธิกันคนละครึ่งหนึ่ง
ครึ่งหนึ่ง

น้ำแล่นเรือได้ และน้ำก็จมเรือได้เช่นกัน น้ำดับ
ไฟได้ ไฟก็สามารถทำให้น้ำเดือดได้ ต่างฝ่าย
ต่างไม่ยอมลงให้กัน เพราะนี่คือกฏของครึ่งหนึ่ง
ครึ่งหนึ่ง  ดังนั้น  คนฉลาดดูหมิ่นคนโง่เขลา
คนโง่เขลารู้เช่นเห็นชาติคนฉลาด ต่างมีข้อดี
ข้อเสียของตัวเองในโลกนี้ 

ถ้าเราสามารถใช้ท่าทีที่เป็นปกติต่อความ
สัมพันธ์ระหว่างครึ่งหนึ่งครึ่งหนึ่ง  ก็ยังสามารถ
อยู่ร่วมกันได้  แต่ถ้าในใจคิดจ้องแต่จะล้มล้าง
อีกฝ่ายแก่งแย่งชิงดีกัน  มีแต่เสียหายด้วยกัน
ทั้งสองฝ่าย ทางที่ดีที่สุดคือ ใช้ครึ่งหนึ่งที่ดี  
ที่เป็นกุศล  ไปโน้มน้าวอีกส่วนที่เลว  ที่ชั่วร้าย
อย่าไปคาดหวังมากนักว่าจะโน้มน้าวได้เท่าไร
ใครก็ตามที่ยอมรับครึ่งหนึ่งของส่วนที่ดี ในอีก
ครึ่งของส่วนที่เลวย่อมลดน้อยลง ยอมรับสิ่งที่ดี
ให้อภัยสิ่งที่เลว  ชีวิตจึงจะมีครบสมบูรณ์