ยามมาไร้ร่อง ไปไร้รอย
          มนุษย์เกิดมาจากที่ใด? ไร้ร่องรอย ตายแล้วไปที่ไหน ก็ไร้ร่องรอยเช่นกัน ไม่ว่าเกิดหรือตาย
เหมือนกันคือปราศจากร่องรอยของที่มาและที่ไป.

          ไม่ต่างทั้งยามมา แลยามไป
          ในอดีตมีอาจารย์เซนท่านหนึ่ง เดินบิณฑบาตรไปถึงบ้านโยมคนหนึ่ง พอดีบ้านนั้นเพิ่งคลอด
บุตรชาย อาจารย์เซนยืนอยู่หน้าประตูบ้าน เศร้าโศกเสียใจน้ำตาไหลริน เจ้าของบ้านรู้สึกไม่พอใจ
กล่าว่า "ครอบครัวข้าพเจ้าได้สมาชิกน้อยเพิ่มขึ้น ทุกคนต่างก็ยินดีกันทั่วหน้า ทำไมท่านกลับ
ร้องไห้เสียใจ ช่างเป็นมงคลเสียเลย" อาจารย์เซนตอบว่า "อาตมาร้องไห้เพราะว่าครอบครัวโยม
กำลับจะมีคนตายเพิ่มขึ้นอีกหนึ่งคน"

          คนโดยทั่วไปมักจะเชื่อว่า การเกิดเป็นเรื่องน่ายินดี และการตายเป็นเรื่องเศร้า แต่สำหรับคน
ที่รู้แจ้งในธรรมแล้ว การเกิดก็คือการตาย เมื่อมีการเกิดก็ย่อมมีตาย ทำไมจะต้องรอให้ตายเสียก่อน
แล้วจึงค่อยโศกเศร้า มายาชีวิต ที่สุดก็กลับสู่ธุลีดิน เกิดหรือตายไม่แตกต่าง

          เปรียบเหมือนคนถูกสิงห์โตไล่ล่ากลางป่า ไม่มีที่หลบ พอดีเจอบ่อน้ำร้างแห่งหนึ่งคิดจะหนี
ลงไปในบ่อน้ำเพื่อหลบภัย จึงไต่เถาวัลย์ลงไป เมื่อไต่ไปได้ครึ่งทาง มองลงไปเบื้องหลังก้นบ่อน้ำ
เห็นงูพิษ ๔ ตัว นอนแลบลิ้นแพล่บๆ ที่เหนือศีรษะขึ้นไปมีหนูดำและหนูขาว ๒ ตัว กำลังแทะ
เถาวัลย์ที่ตัวเองยึดเหนี่ยวอยู่ หากเถาวัลย์ถูกตัดขาดไม่ตกไปคอหักตาย ก็ถูกงูพิษกัดตาย ช่วง
วินาทีระทึกขวัญนี้ มีผึ้งน้อย ๕ ตัว บินผ่านมา หยอดน้ำผึ้งหวานลงมา ๕ หยด หยาดน้ำผึ้งหยด
ลงบนปากเขาพอดี รสชาดอันหอมหวานของน้ำผึ้ง ทำให้เขาลืมวินาทีแห่งความตายที่น่าสะพรึง
กลัวไปพลัน..

          โศลกบทนี้สะท้อนให้เห็นชีวิตจริงที่ว่า ชีวิตเหมือนกำลังถูกสิงห์โตแห่งอนิจจัง ไม่เที่ยงไล่ล่า
จนถึงบ่อน้ำ งู ๔ ตัว ที่ขดตัวรอเราอยู่ในบ่อน้ำ คือ เกิด แก่ เจ็บ ตาย ส่วนหนูดำหนูขาว หมายถึง
กลางวัน กลางคืน ที่กำลังกัดแทะเถาวัลย์แห่งกาลเวลา น่าอันตรายยิ่งนัก ผึ้ง ๕ ตัว หมายถึง
ราคะ ๕ อันมี ทรัพย์สมบัติ ตัณหา ลาภยศ ชื่อเสียง รสอาหาร และความง่วงเหงาหาวนอน ด้วย
รสชาดหอมหวานอันน้อยนิด ก็สามารถทำให้มนุษย์เราลืมสิ้นภัยใกล้ตัว การใช้ชีวิตที่มืดบอด
เช่นนี้ ช่างไม่ควรค่าเสียเลย

          เฝ้าถามเรื่องชีวิตไปทำไม ชีวิตนั้นไซร้แค่ความฝัน
          ร้อยแปดวิถีชีวิตล้วนคือมายา การเกิดการตายก็เช่นกัน ทะเลแห่งความทุกข์ที่ต้องเวียนว่าย
ตายเกิด ไม่มีที่สิ้นสุด อย่ามัวลุ่มหลงละเมอเพ้อพกกับชีวิตหรือความตายเลย จงรีบหาทางหนี
ให้พ้น สลัดให้หลุดเถิด...